در آثار نمایشگاه «جغرافیای خاموش»، مخاطب با معنایی از پیش تعیین‌شده روبه‌رو نیست بلکه در ساختن معنای تصویر مشارکت می‌کند.
یادداشت مهمان-منیژه صالح‌پناه، استاد دانشگاه، نویسنده و فیلمنامه‌نویس؛ در نمایشگاه «جغرافیای خاموش» معصومه یعقوبی‌زاده، منظره از بازنمایی صرفِ مکان فاصله می‌گیرد و به عرصه‌ای برای بیان وضعیت‌های عاطفی بدل می‌شود؛ فضایی که در آن رنگ، بافت و حرکت قلم‌مو، گاه بیش از شکل دقیق اشیا و پیکره‌ها اهمیت پیدا می‌کنند. آثار رنگ‌روغن این مجموعه، با گرایشی اکسپرسیونیستی، جهانی را پیش چشم مخاطب می‌گذارند که در آن مرز میان منظره، معماری و پیکره پیوسته جابه‌جا می‌شود و تصویر، بیش از آن‌که روایتی روشن عرضه کند، تجربه‌ای حسی و تأویل‌پذیر می‌سازد.
در یکی از تابلوها، آسمانی سرخ و نارنجی بر فراز توده‌هایی تیره و فشرده گسترده شده است. فرم‌های عمودی در بخش پایینی، سیمای شهری یا ساختارهایی صنعتی را به ذهن می‌آورند. با این‌حال، ضربه‌قلم‌های آزاد و رنگ‌گذاری‌های ناآرام، این تداعی‌ها را از قطعیت دور می‌کنند. پیکره‌ای سفید در مرکز اثر، همچون نقطه‌ای روشن از دل تیرگی بیرون می‌آید و نگاه را به سوی خود می‌کشاند. تقابل سرخی آسمان، تیرگی زمینه و سفیدی پیکره، تنشی بصری پدید می‌آورد که فضای تابلو را ملتهب و ناپایدار می‌کند.
در تابلویی دیگر، رنگ به گستره‌ای محدود از سیاه، سفید و خاکستری فروکاسته شده است. حرکت‌های پهن و موج‌وار قلم‌مو، در کنار فرم‌های عمودی و تیره، منظره‌ای چندپهلو می‌سازند؛ تصویری که می‌تواند یادآور آب متلاطم، سازه‌های فرسوده یا فضایی شهری باشد، بی‌آن‌که به هیچ‌یک از این خوانش‌ها محدود بماند. برای من، این اثر بیش از دیگر تابلوهای نمایشگاه تداعی‌کننده دریایی تیره و کف‌آلود بود؛ دریایی که حرکت موج‌هایش با سنگینی و تیرگی محیط درهم می‌آمیزد. قدرت اثر در همین امکانِ تداعی نهفته است: مخاطب به جای دریافت معنایی از پیش تعیین‌شده، در ساختن معنای تصویر مشارکت می‌کند.
در اثری دیگر، چهره‌ها و فرم‌های انسانی از میان لکه‌های اُخرایی، زرد، قهوه‌ای، قرمز و خاکستری پدیدار می‌شوند. پیکره‌ها با خطوط دقیق و مرزبندی‌های روشن تعریف نشده‌اند، بلکه از تراکم و برخورد رنگ‌ها شکل می‌گیرند. باقی‌ماندن بخش‌هایی از زمینه سفید، در کنار بافت متراکم رنگ، به ترکیب نوعی گسست و تنفس می‌بخشد. در این تابلو، چهره بیش از آن‌که موضوعی برای بازنمایی واقع‌گرایانه باشد، به سطحی برای تجربه رنگ، ماده و حضور انسانی تبدیل می‌شود.
در ۲ اثر دیگر، پیکره‌ها و فرم‌های عمودی نقش برجسته‌تری دارند. در یکی، گروهی از آدم‌ها در فضایی خاکستری و تیره گرد آمده‌اند؛ پیکره سرخ‌پوش و لکه‌های زرد میان جمع، کانونی روشن می‌سازند، در حالی‌که پیکره‌ای تیره در سوی دیگر ترکیب، فاصله‌ای محسوس با گروه دارد. در دیگری، فرم‌های عمودی و معماری‌مانند در زمینه‌ای از سیاه، سفید و خاکستری بالا آمده‌اند و زرد درخشان در مرکز تصویر، در برابر تیرگی پیرامون خود جلوه‌ای متمرکز و پرانرژی پیدا می‌کند. کشیدگی ضربه‌قلم‌ها در هر ۲ اثر، فرم‌ها را از سکون بیرون می‌آورد و به سطح بوم کیفیتی سیال می‌بخشد.
وجه پیونددهنده این آثار، تأکید بر حرکت قلم‌مو، تضادهای رنگی و فرم‌هایی است که میان بازنمایی و انتزاع در نوسان‌اند. تکرار ساختارهای عمودی و حضور گسترده تیرگی، به مجموعه انسجام بصری می‌دهد؛ در عین حال، تفاوت در شدت رنگ‌ها و میزان آشکار بودن پیکره‌ها، تجربه تماشای آثار را از یکنواختی دور می‌کند. بافت برجسته و آشکاربودن ردِّ قلم‌مو نیز صرفاً ویژگی‌هایی فنی نیستند؛ آنها در شکل‌دادن به نیروی عاطفی تصویر سهم دارند. با این‌همه، در برخی تابلوها غلبه عناصر عمودی و تیرگیِ زمینه، ترکیب را به الگویی آشنا نزدیک می‌کند؛ تنوع در سازمان‌دهی فرم‌ها و ایجاد فضاهای بصری متفاوت می‌تواند این ظرفیت را در آثار آینده گسترش دهد.
در گفتگویی کوتاه با معصومه یعقوبی‌زاده از نقش الهام لحظه‌ای در روند کارش گفت که گاه اثری از غروب تا صبح به پایان می‌رسد و معمولاً جز به ندرت، به بازنگری و اصلاح دوباره آن بازنمی‌گردد. این توضیح، در کنار ضربه‌قلم‌های آشکار و حضور بی‌واسطه رنگ، زمینه‌ای برای درک حس فوریت و حرکت در آثار فراهم می‌کند؛ هرچند ارزش نقاشی‌ها را باید پیش از هر چیز در آن‌چه بر سطح بوم شکل گرفته، جستجو کرد.
عنوان «جغرافیای خاموش» نیز در مواجهه با این مجموعه معنایی گشوده پیدا می‌کند. جغرافیای این نقاشی‌ها، مکان‌هایی مشخص و قابل‌شناسایی نیست؛ از توده‌های رنگ، پیکره‌های نیمه‌آشکار، تیرگی‌ها و مسیرهای پُرتحرک قلم‌مو ساخته شده است. خاموشیِ عنوان، در برابر شدت رنگ‌ها و حرکت سطح بوم، نه نشانه سکون، بلکه به فضای ناگفته‌ای اشاره می‌کند که آثار پیش روی مخاطب می‌گشایند: جهانی که به جای توضیح‌دادن، با رنگ و ماده سخن می‌گوید.
کد مطلب 6969877
-
برگزاری رویداد «دی‌آر» در نیاوران؛ «جغرافیای خاموش» به ارسباران رسید
-
علی گلستانه هنرمند نقاش درگذشت
-
آیت‌الله دری: اختلاف سیاسی به دشمنی و تخریب شخصیت‌ها تبدیل نشود
-
یمن: در صورت از سرگیری جنگ غزه، به جبهه پشتیبانی برمی‌گردیم
-
روزنامه‌های ورزشی پنج‌شنبه ۱۶ مهر ۱۴۰۵
-
روزنامه‌های اقتصادی پنج‌شنبه ۱۶ مهر ۱۴۰۵
-
روزنامه‌های صبح پنج‌شنبه ۱۶ مهر ۱۴۰۵
-
جغرافیای ناآرامی‌ها؛ نقاشی‌هایی که مخاطب را در ساختن معنا شریک می‌کنند
-
برخورد قاطع پلیس اردستان با خودروهای هنجارشکن
-
توسعه روستاها بدون مشارکت مردم و خیران شتاب نمی‌گیرد
-
همراه با فیلم‌های آخر هفته تلویزیون؛ از «پرده آخر» تا «فرمول یک»
-
یحیی سریع خبر داد: حمله موشکی یمن به فرودگاه ریاض
-
«مرغ، پنیر و رب گوجه» به طرح «تورم صفر» شهرداری اضافه می‌شوند
-
جشنواره گردو فرصتی برای پیوند کشاورزی، گردشگری و میراث طبیعی است
-
آیین چهلم سه شهید هوافضا در کرمانشاه برگزار می‌شود
-
ممدانی: پول مالیات ما صرف تامین مالی جنایات جنگی اسرائیل می‌شود
-
اعلام شروط ایران برای پایان جنگ و توافق با عمان درباره امنیت تنگه هرمز
-
هلاکت تروریست مهاجم در پی واکنش مقتدرانه پلیس گلشن
-
بازیکن تبریزی در سوپرلیگ ترکیه به میدان می‌رود
-
دستکاری آمریکا در آمار واقعی تلفات؛ بازتاب جنگ علیه ایران در رسانه‌ها
-
ترامپ: ایران نمی‌تواند سلاح هسته‌ای داشته باشد!
-
استعدادی: صدای تولیدکننده باید در تصمیم‌گیری‌های اقتصادی شنیده شود
-
روزنامه‌های ورزشی پنج‌شنبه ۱۶ مهر ۱۴۰۵
-
روزنامه‌های اقتصادی پنج‌شنبه ۱۶ مهر ۱۴۰۵
-
روزنامه‌های صبح پنج‌شنبه ۱۶ مهر ۱۴۰۵
-
روزنامه‌های ورزشی چهارشنبه ۱۵ مهر ۱۴۰۵
-
روزنامه‌های اقتصادی چهارشنبه ۱۵ مهر ۱۴۰۵
- لاین نوری
- بلکا
- ایمپلنت اصفهان
- دانلود کتاب
- خرید اپل ایدی
- شمش نقره
- کلینیک ترک اعتیاد تهران
- دوربین مداربسته
- مبلمان اداری
- جراح بینی تهران
- جراح بینی در تهران
- لوازم تحریر
- خرید طلای آب شده
- قیمت موکت
- تور کربلا
- استند تسلیت
- مداحی اربعین
- مرجع پاسخ معتبر پزشکان
- قیمت ایمپلنت
- قطعات لباسشویی
- آموزشگاه تیزهوشان
- بلیط هواپیما
- نمایندگی بوش در تهران
- آموزشگاه زبان ملل
- قیمت و خرید سمعک نامرئی
- مهرینو
- تهران تایمز
- روزنامه آگاه